Nhà bị thu hồi đất: Nhiều người phân vân nên nhận tiền hay nhận tái định cư

Khi Nhà nước thu hồi đất ở, một trong những câu hỏi được người dân quan tâm nhất là:

Nên nhận tiền bồi thường hay nhận nền đất, căn hộ tái định cư?

Nhiều người cho rằng nhận tiền sẽ chủ động hơn. Ngược lại, nhiều gia đình lại muốn nhận nền đất hoặc căn hộ tái định cư để ổn định cuộc sống.

Trên thực tế, mỗi phương án đều có ưu điểm và hạn chế riêng. Việc lựa chọn đúng có thể giúp gia đình ổn định chỗ ở và bảo toàn giá trị tài sản sau khi bị thu hồi đất.

Pháp luật quy định thế nào?

Khoản 2 Điều 91 Luật Đất đai 2024 quy định:

Việc bồi thường về đất được thực hiện bằng việc giao đất có cùng mục đích sử dụng với loại đất thu hồi; trường hợp không có đất để bồi thường thì được bồi thường bằng tiền theo giá đất cụ thể do cơ quan có thẩm quyền quyết định.

Đáng chú ý, Luật cũng quy định:

Trường hợp người có đất thu hồi được bồi thường bằng đất hoặc nhà ở mà có nhu cầu được bồi thường bằng tiền thì được bồi thường bằng tiền theo nguyện vọng đã đăng ký khi lập phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư.

Như vậy, trong nhiều trường hợp người dân có quyền lựa chọn nhận tiền thay vì nhận đất hoặc nhà tái định cư nếu đăng ký đúng thời điểm theo quy định.

Người dân được hưởng quyền lợi gì?

Phương án 1: Nhận nền đất hoặc căn hộ tái định cư

Ưu điểm:

• Có chỗ ở ổn định ngay sau khi thu hồi đất.
• Hạn chế rủi ro giá bất động sản tăng cao sau này.
• Phù hợp với gia đình có nhu cầu ở thực.
• Không phải mất thời gian tìm kiếm nơi ở mới.

Phương án này thường phù hợp với:

• Người lớn tuổi.
• Gia đình đông người.
• Người có nhu cầu an cư lâu dài.

Phương án 2: Nhận tiền bồi thường

Ưu điểm:

• Chủ động lựa chọn nơi ở mới.
• Chủ động đầu tư hoặc kinh doanh.
• Có thể mua nhà ở khu vực phù hợp với nhu cầu của gia đình.

Đặc biệt, người dân cần lưu ý quy định riêng của TP.HCM.

Theo Điều 23 Quyết định 11/2026/QĐ-UBND:

Trường hợp đủ điều kiện được hỗ trợ tái định cư nhưng có nhu cầu tự lo chỗ ở, không nhận đất ở, nhà ở hoặc tiền theo phương án tái định cư thì ngoài tiền bồi thường còn được hỗ trợ thêm bằng tiền để tự lo chỗ ở với mức bằng 5% giá trị bồi thường, hỗ trợ về đất ở.

Đây là chính sách khá có lợi cho những người đã có phương án nhà ở khác hoặc muốn chủ động nơi ở mới.

Luật sư lưu ý

Thứ nhất, đừng chỉ nhìn vào số tiền nhận được

Nhiều người chỉ so sánh:

“Nhận bao nhiêu tỷ?”

mà quên mất câu hỏi quan trọng hơn:

“Sau 3 năm nữa số tiền đó có mua lại được căn nhà tương đương hay không?”

Trong bối cảnh giá bất động sản tại TP.HCM liên tục biến động, đây là yếu tố cần cân nhắc kỹ.

Thứ hai, người đã có nhà ở khác thường phù hợp với phương án nhận tiền

Nếu gia đình đã có:

• Nhà ở khác;
• Đất ở khác;
• Kế hoạch chuyển nơi sinh sống;

thì phương án nhận tiền có thể mang lại sự chủ động cao hơn.

Thứ ba, người có nhu cầu ở thực nên cân nhắc tái định cư

Đối với người bị thu hồi toàn bộ nhà ở và chưa có nơi ở khác, việc nhận nền đất hoặc căn hộ tái định cư thường giúp ổn định cuộc sống tốt hơn.

Thứ tư, đừng bỏ qua khoản hỗ trợ thêm 5%

Nhiều người chỉ quan tâm tiền bồi thường mà quên mất chính sách hỗ trợ tự lo chỗ ở.

Khoản hỗ trợ này có thể là một số tiền đáng kể đối với những trường hợp giá trị bồi thường lớn.

Ví dụ thực tế

Gia đình ông A tại TP Thủ Đức bị thu hồi toàn bộ nhà đất để thực hiện dự án giao thông.

Phương án bồi thường xác định gia đình đủ điều kiện được bố trí căn hộ tái định cư.

Tuy nhiên, ông A đã có nhà ở tại Quận 7 và không có nhu cầu nhận căn hộ tái định cư.

Trong trường hợp này, ông A có thể đăng ký nhận tiền theo nguyện vọng và được xem xét hưởng thêm khoản hỗ trợ tự lo chỗ ở theo Điều 23 Quyết định 11/2026/QĐ-UBND.

Căn cứ pháp lý

• Điều 91 Luật Đất đai 2024.
• Điều 111 Luật Đất đai 2024.
• Điều 23 Quyết định số 11/2026/QĐ-UBND của UBND TP.HCM.
• Nghị định 88/2024/NĐ-CP.

Tư vấn riêng theo hồ sơ: 0379.64.96.64

#ThuHoiDatTPHCM #TaiDinhCuTPHCM #NhanTienHayTaiDinhCu #BoiThuongDat #QuyetDinh112026 #LuatDatDai2024 #LuatSuDoDangKhoa